احساس مهم‌بودن ناشی از تدریس: تجارب معلمان دورة ابتدایی

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشیار، گروه مدیریت و برنامه‌ریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روان‌شناسی دانشگاه شیراز

2 دکتری برنامه‌ریزی درسی، دانشگاه شیراز

3 کارشناس ارشد مدیریت آموزشی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد شیراز

4 دانشجوی کارشناسی ارشد مدیریت آموزشی، دانشگاه شیراز

5 دانشجوی کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی، دانشگاه پیام نور شیراز

6 کارشناس ارشد روان‌شناسی عمومی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد فیروزآباد

چکیده

معلمان رکن اساسی در فرایند یاددهی- یادگیری هستند، لذا از تجربیات زیستة آن‌ها می‌توان اطلاعات مفید و گران‌بهایی استخراج کرد. هدف اصلی از انجام پژوهش حاضر، فهم تجربة زیستة معلمان دورة ابتدایی از احساس مهم‌بودن بود. این پژوهش کیفی با استفاده از روش پدیدارشناسی اجرا شد. روش گردآوری اطلاعات استفاده از مصاحبه‌های نیمه‌ساختمند بود. بر این اساس، از بین معلمان دورة ابتدایی، 14 نفر، بر اساس معیارهای ورود به پژوهش، انتخاب شدند. شرط انتخاب، تمایل به شرکت در پژوهش و دارابودن حداقل 10 سال سابقة معلمی در دورة ابتدایی بود. در ابتدای هر مصاحبه، ضمن جلب توجه و علاقه‌مندکردن معلمان به موضوع، در مورد هدف‌های پژوهش توضیحاتی داده شد. مصاحبه‌ها بین 30 تا 45 دقیقه انجام و روی نوار ضبط شد. تحلیل مصاحبه‌ها، با استفاده از الگوی کلایزی و روش تحلیل مضمون انجام شد. پس از استخراج و طبقه‌بندی موضوعی، یافته‌ها در سه مقولة اصلی و نه مقولة فرعی؛ «تأثیرگذاری بر دانش‌آموزان» مشتمل بر سه مقولة فرعی تأثیر بر موفقیت تحصیلی، تأثیر احساسی و اجتماعی و تأثیر بر اهداف تحصیلی، «خودباوری» مشتمل بر سه مقولة فرعی درک هویت اجتماعی، رضایتمندی از شغل معلمی و احساس ارزشمندی و «احساس تعلق به نظام تعلیم‌وتربیت» مشتمل بر سه مقولة فرعی درک حمایت اجتماعی، پرورش دانش‌آموزان و عامل ایجاد تغییرات طبقه‌بندی شد. بررسی تجارب معلمان دورة ابتدایی نشان داد که معلمان با احساس مهم‌بودن از انجام وظیفة خطیر تدریس، مانع از فرسودگی روانی خود شده و بخشی از نیازهای اجتماعی آنان ارضا خواهد شد.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Feeling of Mattering from Teaching: Elementary Teacheres' Experiences

نویسندگان [English]

  • Mehdi Mohammadi 1
  • Reza Naseri Jahromi 2
  • Marzie Allame Zade 3
  • Ftemeh mirqafari 4
  • Zahra Hesampoor 5
  • Rahil Naseri Jahromi 6
1 (PhD), Shiraz University
2 Ph. D of Curriculum Development, Shiraz University
3 M. A. of Educational Administration, Shiraz Islamic Azad University
4 M. A. Student of Educational Administration, Shiraz University
5 M.A Student of Educational Research, Shiraz Payam Noor University
6 M.A of General Psychology, Firoozabad Ialamic Azad University
چکیده [English]

The teachers are main part of the teaching-learning process so we can extract valuable information from their life experiences. The main purpose of this study was experience of elementary teachers from mattering. This qualitative research had done by phenomenology method. Data collection method was semi-structured interviews. Accordingly; 14 elementary school teachers were selected based on the criteria for entering the research. Interviews analyzed based on Colaizzi method and thematic analysis. After subject extracting and categorizing, findings were identified in 3 main themed: Influencing students, self-esteem and belonging to the education system and 9 subs themed. Examining elementary teachers life experiences showed that teachers with the feeling of mattering from teaching will prevent mental exhaustion and will meet some of their social needs.
The teachers are main part of the teaching-learning process so we can extract valuable information from their life experiences. The main purpose of this study was experience of elementary teachers from mattering. This qualitative research had done by phenomenology method. Data collection method was semi-structured interviews. Accordingly; 14 elementary school teachers were selected based on the criteria for entering the research. Interviews analyzed based on Colaizzi method and thematic analysis. After subject extracting and categorizing, findings were identified in 3 main themed: Influencing students, self-esteem and belonging to the education system and 9 subs themed. Examining elementary teachers life experiences showed that teachers with the feeling of mattering from teaching will prevent mental exhaustion and will meet some of their social needs.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Mattering
  • Teaching
  • experience
  • Elementary Teachers
صابری، حمیدرضا.، مروجی، علیرضا و ناصح، جواد. (1390). بررسی عوامل مرتبط با فرسودگی شغلی معلمان مدارس شهر کاشان در سال 1386. مجلة طب جنوب، 14(1)، 41- 50.
مبانی نظری سند تحول بنیادین نظام تعلیم‌وتربیت رسمی عمومی جمهوری اسلامی ایران. (1390). تهران: شورای عالی انقلاب فرهنگی.
شمشیری، بابک. (1396). نقش و جایگاه تربیت فرهنگی در نظام تربیت‌معلم. فصلنامة پژوهش در تربیت‌معلم، 2، 109- 124.
طالبی، بهنام و هاشم‌پور، الهام. (1398). بررسی رابطة سلامت سازمانی و فرهنگ‌سازمانی با فرسودگی شغلی معلمان. مجلة مطالعات جامعه‌شناسی، 12(43)، 89- 107.
لطفی‌نیا، حسین و محسنی‌نیا، حسین. (1389). بررسی رابطة ویژگی‌های شخصیتی با فرسودگی شغلی معلمان ابتدایی تبریز. فصلنامة آموزش و ارزشیابی، 3(11)، 93- 106.
مطلبی، کبری و کیانی، قمر. (1396). رابطة فرسودگی شغلی با سلامت روان معلمان مدارس استثنایی: نقش میانجی مشارکت شغلی. مجلة مدیریت ارتقای سلامت، 7(1)، 52- 60.
Bakker, A. B., Demerouti, E., & Euwema, M. C. (2005). Job resources buffer the impact of job demands on burnout. Journal of occupational health psychology, 10(2), 170.-180.
Bala, M., & Adamu, J. N. (2020). Influence of Self-Efficacy and Self-Esteem on Attitude of Pre-Service Teachers towards Teaching Profession in Bauchi State, Nigeria. ATBU Journal of Science, Technology and Education, 7(4), 224-230.
Borrelli, I., Benevene, P., Fiorilli, C., D’amelio, F., & Pozzi, G. (2014). Working conditions and mental health in teachers: a preliminary study. Occupational medicine, 64(7), 530-532.
Connolly, K. M., & Myers, J. E. (2003). Wellness and mattering: The role of holistic factors in job satisfaction. Journal of employment counseling, 40(4), 152-160.
Deci, E. D., & Ryan, R. M. (2002). Handbook of self-determination research. New York: University of Rochester Press.
Demerouti, E., Bakker, A. B., Nachreiner, F., & Schaufeli, W. B. (2001). The job demands-resources model of burnout. Journal of Applied psychology, 86(3), 499.-512.
Dixon, A. L., Scheidegger, C., & McWhirter, J. J. (2009). The adolescent mattering experience: Gender variations in perceived mattering, anxiety, and depression. Journal of Counseling and Development, 87(3), 302-310.
Elliott, G. C., Colangelo, M. F., & Gelles, R. J. (2005). Mattering and suicide ideation: Establishing and elaborating a relationship. Social Psychology Quarterly, 68(3), 223-238.
France, M. K., & Finney, S. J. (2009). What matters in the measurement of mattering? A construct validity study. Measurement and Evaluation in Counseling and Development, 42(2), 104-120.
Hakanen, J., Bakker, A. B., & Schaufeli, W. B. (2017). Burnout and work engagement among teachers. The Journal of School Psychology, 43(2), 495-513.
Harding, S., Morris, R., Gunnell, D., Ford, T., & Hollingworth, W. (2019). Is teachers’ mental health and wellbeing associated with students’ mental health and wellbeing? Journal of Affective Disorder, 2(42), 180- 187.
Huang, H., Liu, Y., & Su, Y. (2020). What is the relationship between empathy and mental health in preschool teachers: The role of teaching experience? Frontiers in Psychology, 11, 1366- 1368.
Johnson, S., Cooper, C., Cartwright, S., Donald, I., Taylor, P., & Millet, C. (2005). The experience of work-related stress across occupations. Journal of Managerial Psychology, 20(2), 178-187.
Juutinen, J. (2018). Inside or outside? Small stories about the politics of belonging in preschools (Doctoral dissertation, University of Oulu, Oulu, Finland). Retrieved from http://jultika.oulu.fi/files/isbn9789526218816.pdf
Klassen, R. M., Perry, N. E., & Frenzel, A. C. (2012). Teachers' relatedness with students: An underemphasized component of teachers' basic psychological needs. Journal of Educational Psychology, 104(1), 150- 165.
Klem, A. M., & Connell, J. P. (2019). Relationships matter: Linking teacher support to student engagement and achievement. Journal of School Health, 74(7), 262-273.
Kim, J., Shin, Y., Tsukayama, E., & Park, D. (2020). Stress mindset predicts job turnover among preschool teachers. Journal of School Psychology, 78, 13-22.
Lincoln, Y. S., & Guba, E. G. (1985). Naturalistic inquiry. CA: Sage.
Locke, K. D. (2005). Connecting the horizontal dimension of social comparison with self-worth and self-confidence. Personality and Social Psychology Bulletin, 31(6), 795–803.
Maslach, C., Schaufeli, W. B., & Leiter, M. P. (2001). Job burnout. Annual Review of Psychology, 52(1), 397.
Naring, G., Briet, M., & Brouwers, A. (2018). Beyond demand–control: Emotional labour and symptoms of burnout in teachers. Journal of Work & Stress, 20(4), 303-315.
Prilleltensky, I. (2019). Mattering at the intersection of psychology, philosophy, and politics. American Journal of Community Psychology, 32(3), 1-19.
Pulford, B. D., Woodward, B., & Taylor, E. (2018). Do social comparisons in academic settings relate to gender and academic self-confidence? Social Psychology of Education, 21(3), 677- 690.
Rayle, A. D. (2006). Do school counselors matter? Mattering as a moderator between job stress and job satisfaction. Professional School Counseling, 9(3), 206-215.
Rayle, A. D., & Myers, J. E. (2004). Counseling adolescents toward wellness: The roles of Ethnic Identity, acculturation, and mattering. Professional School Counseling, 8(1), 81-90.
Ranđelovic, K., Stojiljkovic, S., & Milojevic, M. (2013). Personal factors of burnout syndrome in teachers in the framework of self- determination theory. Zbornik Instituta za pedagoska istrazivanja, 45(2), 260- 281.
Rosenberg, M., & McCullough, B. C. (1981). Mattering: Inferred significance and mental health. Research in Community & Mental Health, 2(1), 163-182.
Sadtyadi, H. (2020). The analysis factor of self-confidence of Buddhist religious teachers in Indonesia. International Journal of Instruction, 13(2), 587-600.
Sahin, H. (2017). Emotional intelligence and self-esteem as predictors of teacher self-efficacy. Educational Research and Reviews, 12(22), 1107-1111.
Tschannen-Moran, M., & Gareis, C. R. (2015). Principals, trust, and cultivating vibrant schools. Societies, 5(2), 256-276.
Tucker, C., Dixon, A., & Griddine, K. (2010). Academically successful African American male urban high school students' experiences of mattering to others at school. Professional School Counseling, 14(2), 135-145.
Tuxford, L. M., & Bradley, G. L. (2014). Emotional job demands and emotional exhaustion in teachers. Educational Psychology, 35(8), 1006- 1024.
Van Lankveld, T., Schoonenboom, J., Volman, M., Croiset, G., & Beishuizen, J. (2017). Developing a teacher identity in the university context: A systematic review of the literature. Higher Education Research & Development, 36(2), 325-342.
Van Maele, D., & Van Houtte, M. (2015). Trust in school: a pathway to inhibit teacher burnout?. Journal of Educational Administration, 53(1), 93-115.
Westaway, L. (2019). The role of reflexivity in the emergence and expression of teachers’ identities in teaching primary school mathematics. The International Journal on Mathematics Education, 51(3), 481- 492.
Wininger, S. R., & Birkholz, P. M. (2013). Sources of instructional feedback, job satisfaction and basic psychological needs. Innovative Higher Education, 38(2), 159-170.
Yim, S. Y., & Hwang, K. (2019). Expatriate ELT teachers in Korea: participation and sense of belonging. ELT Journal, 73(1), 72-81.
Yunarti, B. S., Asaloei, S. I., Wula, P., & Werang, B. R. (2020). Stress and performance of elementary school teachers of southern papua: A survey approach. Universal Journal of Educational Research, 8(3), 924-930.
Zapf, D., Seifert, C., Schmutte, B., Mertini, H., & Holz, M. (2001). Emotion work & job stressors & their effects on burnout. Psychology & Health, 16(5), 527-545.
Zunz, S. J. (2008). Resiliency and burnout. Administration in Social Work, 22(3), 39-54.