تمایزگذاری دانش آموزان با رفتارهای استرس زای بالا و پایین بر اساس مؤلفه های طرح واره های ناسازگار اولیه و عملکرد خانواده

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری تخصصی گروه روان‌شناسی تربیتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

2 استاد گروه روان‌شناسی تربیتی، واحد تبریز،دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

3 استادیار گروه روان‌شناسی تربیتی، واحد تبریز، دانشگاه آزاد اسلامی، تبریز، ایران

چکیده

بدرفتاری های دانش آموزان در کلاس های درس می تواند بر اثربخشی فرایند یاددهی - یادگیری تأثیر مهمی داشته باشد. تشخیص عوامل مرتبط با این رفتارها اولین گام در تلاش برای طراحی هر برنامۀ اصلاحی است. این پژوهش با هدف تمایزگذاری دانش آموزان با رفتارهای استرس زای بالا و پایین بر اساس مؤلفه های طرح واره های ناسازگار اولیه و عملکرد خانواده انجام شد. رویکرد پژوهشی مبتنی بر فرد بود و از تجزیة تابع تشخیص برای این تمایزگذاری استفاده شد. گروهی از دانش آموزان با رفتارهای استرس زای بالا (62=n) و پایین (55=n) بر اساس نقاط برش چارک های اول و سوم پرسش نامة رفتارهای استرس زای دانش آموزان از یک گروه 360 نفری از دانش آموزان دختر پایۀ دهم شهر تبریز انتخاب شدند. برای اندازه گیری دو متغیر پیش بین از پرسش نامة طرح واره های ناسازگار اولیه و پرسش نامة سنجش عملکرد خانواده استفاده شد. یافته های پژوهش نشان داد که دانش آموزان با رفتارهای استرس زای بالا در تمام مؤلفه های طرح واره های ناسازگار اولیه و عملکرد خانواده میانگین های بالاتری دارند. نتایج تابع تشخیص منجر به یک تابع تشخیصی معنادار با توان تشخیص متوسط شد که بر اساس آن مؤلفۀ حل مشکل بالاترین توان را داشت. بر اساس این تابع تشخیص در حدود 75 درصد از دانش آموزان به درستی در گروه های اولیه خود جایگزین شده اند. یافته های این پژوهش بر اهمیت توجه به مؤلفه های خانوادگی و طرح واره های دانش آموزان بر بدرفتاری های آن ها تأکید می کند.  

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Discrimination of students with high and low stressful behavior based on early maladaptive schemas and family functioning components

نویسندگان [English]

  • Negār Ostovār 1
  • Dāvood Hosseininasab 2
  • Sho’le Livrājāni 3
1 PhD Candidate in Educational Psychology at Islamic Āzād University (Tabriz Branch)
2 ‌ (PhD), Islamic Āzād University (Tabriz Branch), (Corresponding Author)
3 ‌‌(PhD), Islamic Āzād University (Tabriz Branch)
چکیده [English]

Students misbehaviors in classrooms can have an important impact on the teaching and learning effectiveness. Detection of the associated factors with these misbehaviors is the first step in designing any corrective program. The purpose of this study was to discriminate between the students with high and low stressful behavior based on early maladaptive schemas and family functioning components. The research approach was one person-oriented and discrimination function analysis was used for this differentiation. Students with high stressful behavior (n = 62) and low stressful ones (n = 55) were selected based on the first and third quartile points of a students stressful behaviors questionnaire from a group of 360 tenth grade female students of Tabriz. Two predictor variables were measured by the early maladaptive schemas and the family functioning questionnaire. Findings showed that the students with highest degree of stressful behavior have higher mean in the early maladaptive schemas and family functioning components. The results of the discrimination function led to a significant discriminative function with average power. Function problem solving components had the highest power in the two groups discrimination. Based on this discriminative function, about 75% of the students were properly assigned in their initial groups. The findings emphasize the importance of paying attention to family components and students schemas on their misbehaviors.

 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Stressful Behaviors
  • early maladaptive schemas
  • Family Function
  • Discrimination Function Analysis

  آذین، احمد، و موسوی، سید محمود. (1390). بررسی نقش عوامل آموزشگاهی بر سازگاری اجتماعی دانش‌آموزان مقطع متوسطة شهرستان فریدون‌شهر. جامعه‌شناسی کاربردی، 22(1)، 200-183.

  برناردز، جان. (1384). درآمدی به مطالعات خانواده (ترجمة حسین قاضیان). تهران: نشر نی. (اثراصلی در سال1997 چاپ شده است).

  بیلر، رابرت. (1371). کاربرد روان‌شناسی در آموزش (ترجمة پروین کدیور). تهران: مرکز نشر دانشگاهی. (اثر اصلی در سال 1974 چاپ شده است).

  پورمحمد، وحیده. (1390). مقایسة طرح‌واره‌های ناسازگار اولیه و سبک‌های زندگی در افراد وابسته به مواد و عادی (پایان‌نامة منتشرنشدة کارشناسی ارشد). دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز.

  جباری، ثریا و مصرآبادی، جواد. (1395). بررسی مقایسه‌ای دانش‌آموزان منضبط و دارای مشکل انضباطی از لحاظ مؤلفه‌های عاطفه به مدرسه، صفات شخصیتی و عملکرد تحصیلی. نوآوری‌های آموزشی، 15(1)، 84-71.

  رحمانی، سامان؛ مصرآبادی، جواد و زوار، تقی. (1392). تمایز دانش‌آموزان منضبط و غیرمنضبط بر اساس ذهن‌خوانی و هوش هیجانی. نوآوری‌های آموزشی، 12(3)، 109-95.

  سیف، علی‌اکبر. (1386). روان‌شناسی نوین پرورشی: روان‌شناسی آموزش و یادگیری. تهران: انتشارات دوران.

 فولادچنگ، محبوبه. (1387). نقش بافت خانوادگی در نیمرخ شخصی نوجوانان. مجلة روان‌شناسی،12(1)، 89-72.

  کیمیایی، سیدعلی و بیگی، فاطمه. (1389). مقایسة کارکرد خانوادگی مادران کودکان سالم و کودکان بیش‌فعال/ نقص توجه. مجلة علوم رفتاری، 11(2)، 148-141.

  مصرآبادی، جواد. (1395). کاربست آمار استنباطی در علوم رفتاری. تبریز: انتشارات دانشگاه شهید مدنی آذربایجان.

  مصرآبادی، جواد؛ بدری، رحیم؛ واحدی، شهرام. (1389). بررسی میزان بی‌انضباطی‌های دانش‌آموزان دختر و پسر در شرایط اعمال منابع مختلف اقتدار معلم. فصلنامة روان‌شناسی دانشگاه تبریز، 5(3)، 159- 136.

  مصرآبادی، جواد؛ پیری، موسی و استوار، نگار. (1392). بررسی تنوع بی‌انضباطی‌های دانش‌آموزان از دیدگاه معلمان مدارس متوسطه شهر تبریز. نوآوری‌های آموزشی، 12(4)، 126-111.

  مینوچین، سالوادور. (1389). خانواده و خانواده‌درمانی (ترجمة باقر ثنائی). تهران: امیرکبیر. (اثراصلی در سال 1974چاپ شده است).

  موسوی شوشتری، مژگان. (1381). بررسی رابطة جو عاطفی خانواده با سازگاری دانش‌آموزان دختر پایة سوم مدارس راهنمایی. مجلة علوم تربیتی و روان‌شناسی، 14(1)، 117-105.

 یانگ، جفری؛ کلوسکو، ژانت؛ ویشار، مارجوری. (1389). طرح‌واره درمانی: راهنمای کاربردی برای متخصصان بالینی (ترجمة حسن حمیدپور و زهرا اندوز). تهران: ارجمند. (اثر اصلی در سال2003 چاپ شده است).

 یوسفی، ناصر. (1391). بررسی شاخص‌های روان‌سنجی مقیاس‌های شیوة سنجش خانوادگی مک مستر (FAD). فصلنامة علمی- پژوهشی اندازه‌گیری تربیتی،3(1)، 112-83.

   Bahrami E, H. & Bahramizadeh, H. (2011). Early Maladaptive Schemas and Agreeableness in Personality Five Factor Model. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 30, 547 – 551.

   Ball, S. A., & Cecero. J. J. (2001)Addicted patients with disorders: Traits, shemas, and presenting problems. Journal of Peronality Disorders, 15(1), 72-83.

  Barazandeh, H., Kissane, D. W., Saeedi, N. & Gordon, M. (2016). A systematic review of the relationship between early maladaptive schemas and borderline personality disorder/traits. Personality and Individual Differences, 94, 130–139.

  Bronfenbrenner, U. (1979). The ecology of human development: Experiments by nature and design. Cambridge, MA: Harvard University Press.

   Calvete, E. & Orue, I. (2008). Social anxiety and dysfunctional cognitive schemas. Psicologia Conductual, 16(1), 5-21.

   Calvete, E., Orue, I., & Hankin, B. L. (2013). Early maladaptive schemas and social anxiety in adolescents: The mediating role of anxious automatic thoughts. Journal of anxiety disorders, 27(3), 278-288. .

  Carr, S. N., & Francis, A. J. (2010). Early maladaptive schemas and personality disorder symptoms: An examination in a non‐clinical sample. Psychology and Psychotherapy: Theory, Research and Practice, 83(4), 333-349.

   Epstein, N. B., Baldwin, L. M., & Bishop, D. S. (1983). The McMaster family assessment device. Journal of marital and family therapy, 9(2), 171-180.

  Evertson, C. M., & Weinstein, C. S. (2006). Classroom management as a field of inquiry. In C. M. Evertson & C. S. Weinstein (Eds. ), Handbook of classroom management: Research, practice, and contemporary issues (pp. 3-16). Mahwah, NJ: Lawrence Erlbaum.

   Gleason, K. A., Jensen‐Campbell, L. A., & South Richardson, D. (2004). Agreeableness as a predictor of aggression in adolescence. Aggressive behavior, 30(1), 43-61.

   González-Jiménez A, J. & Hernández-Romera, M, M. (2014). Early Maladaptive Schemas in adolescence: A quantitative study. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 132, 504 – 508.

   Halvorsen, M., Wang, C. E., Richter, J., Myrland, I., Pedersen, S. K., Eisemann, M., & Waterloo, K. (2009). Early maladaptive schemas, temperament and character traits in clinically depressed and previously depressed subjects. Clinical Psychology & Psychotherapy, 16(5), 394-407.

  Haugh, J. A., Miceli, M., & DeLorme, J. (2017). Maladaptive Parenting, Temperament, Early Maladaptive Schemas, and Depression: A Moderated Mediation Analysis. Journal of Psychopathology and Behavioral Assessment, 39(1), 103-116.

   Henderson, J. M., Hayslip, Jr, B., & King, J. K. (2004). The relationship between adjustment and bereavement-related distress: A longitudinal study. Journal of Mental Health Counseling, 26(2), 98-124.

  Hinrichsen, H., Waller, G., & Emanuelli, F. (2004). Social Anxiety and Agoraphobia in the Eating Disorders: Associations With Core Beliefs. The Journal of nervous and mental disease, 192(11), 784-787.

   Kirsch, J. (2009). Early maladaptive schemas, self-esteem, and changes in depression and anxiety in young adults during residential substance abuse treatment. Widener University, Institute for Graduate Clinical Psychology.

  Krejcie, R. V., & Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30(3), 607-610.

   Kuzsman, F. L., & Schnall, H. (1987). Managing teachers’ stress: Improving discipline. The Canadian School Executive, 6(3), 3–10.

  Lobbestael, J., Arntz, A., & Sieswerda, S. (2005). Schema modes and childhood abuse in borderline and antisocial personality disorders. Journal of Behavior Therapy and Experimental Psychiatry, 36(3), 240-253.

   Mrachko, A. A., Kostewicz, D. E., & Martin, W. P. (2017). Increasing positive and decreasing negative teacher responses to student behavior through training and feedback. Behavior Analysis: Research and Practice, 17(3), 250–265.

   Carvalho, J., & Nobre, P. J. (2014). Early maladaptive schemas in convicted sexual offenders: Preliminary findings. International journal of law and psychiatry, 37(2), 210-216.

   Nordahl, H. M., Holthe, H., & Haugum, J. A. (2005). Early maladaptive schemas in patients with or without personality disorders: Does schema modification predict symptomatic relief? Clinical Psychology & Psychotherapy, 12(2), 142-149.

  Lee, P. L., Hamman, D., & Lee, C. C. (2007). The relationship of family closeness with college students' self-regulated learning and school adjustment. College Student Journal,
41
(4), 779-788.

  Rafaeli, E., Bernstein, D. P., & Young, J. (2011). Schema therapy: The CBT distinctive features Series. London and New York: Routledge.

   Rhohd, F. A. (2012). Influence of demographic factors on stress perception of teachers of public secondary schools in Cameroon. Procardia – social and behavioral sciences, 47, 439-443.

   Seligman, M. E. P., Schulman, P., & Tryon, A. (2007). Group Prevention of depression and anxiety symptoms. Behavior Research & Therapy, 45(6), 1111 - 1126.

  Shorey, R. C., Stuart, G. L. & Anderson, S. (2013). Early maladaptive schemas among young adult male substance abusers: A comparison with a non-clinical group. Journal of Substance Abuse Treatment, 44(5), 522–527.

  Stallard, p. (2007). Early maladaptive schemas in children: stability and differences between a community and a clinic referred sample. Clinical psychology and psychotherapy, 14(1), 10-18

  Thimm, J. C. (2010). Personality and early maladaptive schemas: A five-factor model perspective. Journal of behavior therapy and experimental psychiatry, 41(4), 373-380.

   Thimm, J. C., & Holland, J. M. (2017). Early maladaptive schemas, meaning making, and complicated grief symptoms after bereavement. International Journal of Stress Management, 24(4), 347-367.

   Young, J. E. (1999). Cognitive therapy for personality disorders: A schema – Focused approach (3rd Ed). Sarasota, FL: professional Resource press.

  Young, J. E., Klosko, J., & Weishaar, M. E. (2003). Schema therapy: A practitioner's guide. New York: Guilford Press.

   Young, J. E., & Brown, G. (2003). Young schema questinaire-L3a (Measurment instrument). Retrieved from http://psychology-training.com.au/wp-content/uploads/2017/04/Young-Schema-Questionnaire-L3.pdf.