دلالت های تربیتی دیدگاه پست مدرنیستی لیوتار و نقد آن

نویسندگان: 
چکیده: 

در دنیای معاصر، آموزه های پست مدرنیسم به ویژه از دیدگاه لیوتار، کم کم به دیدگاه آشنایی تبدیل می شود، به طوری که در حوزه های گوناگون سیاست، هنر، ادبیات و به ویژه تعلیم و تربیت به شکل گیری مسائل جدیدی دامن می زند که ضرورت شناخت آن ها، مستلزم اجرای پژوهش است.

این پژوهش با عنوان «دلالت های تربیتی دیدگاه پست مدرنیستی لیوتار و نقد آن» انجام شده و هدف اصلی آن شرح مبانی فلسفی (هستی شناختی، معرفت شناختی و ارزش شناختی) دیدگاه لیوتار و استنباط دلالت های تربیتی آن شامل اهداف آموزشی، برنامۀ درسی و شیوه های یاددهی ـ یادگیری و بیان کنندۀ بحران مدرنیسم و تعلیم و تربیت مدرن است.

مدرنیسم در حکم اندیشه ای اجتماعی و فلسفی، با صفاتی نظیر انسان گرایی، آزادیخواهی، ناسیونالیسم، عقل گرایی، دین گریزی و مانند آن، تأثیری گسترده بر تعلیم و تربیت در ابعاد گوناگون آن داشته است. هدف تعلیم و تربیت مدرن تربیت شهروند متمدن، متخصص و آزاد است. تعلیم و تربیت مدرن، علوم تجربی و فنی را بهترین محتوای برنامه درسی تلقی می کند و حس گرایی، تجربه گری و عقلانیت را به عنوان بهترین شیوۀ شناخت و روش های مبتنی بر آن را بهترین شیوۀ آموزش و یادگیری می داند.

لیوتار و دیگر متفکران پست مدرن، مدعی اند که مدرنیسم، با چنین ویژگی هایی، مشکلاتی جدی به دنبال دارد، زیرا دیگر جنبه های وجود بشر و نیز فرهنگ ها، ارزش ها و عقاید دینی گروه های دیگر را نادیده می گیرد.

 تعلیم و تربیت پست مدرن، مبانی جهانی و ثابتی ندارد، بلکه محلی و موقتی است. بنابراین بر گفتگو، تکثرگرایی، تفاوت، دگربودگی، بررسی های فرهنگی و ضد استبدادی و انتقاد تأکید دارد. پست مدرنیسم خطرات مطلق گرایی و سلطۀ دیدگاه های اکثریت حاکم، فراروایت ها، فراگفتمان ها و فرازبان ها را آشکار و بر اهمیت دیگر دیدگاه های اقلیتی و محلی تأکید می کند. لیوتار عمدتاً در مورد تصمیمات آموزشی، سکوت می کند که این خود خطرات جدیدی در پی دارد، که از جمله می توان به نسبیت باوری افراطی و متزلزل ساختن مبانی هنجاری و جامعه پذیری اشاره کرد.

از صفحه: 
۶۶
تا صفحه: 
۸۷
*.عضو هیئت علمی دانشگاه آزاد اسلامی مرودشت
دریافت فایل کامل مقاله(رایگان):