سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 Conceptual Dimensions of Work and Technology Education in the Primary School Curriculum: A Systematic Review of Empirical Research ابعاد مفهومی ماهیت آموزش کار و فناوری در برنامۀ درسی دورۀ ابتدایی: مروری نظام‌مند بر تحقیقات تجربی 7 36 219272 10.22034/jei.2025.455015.2925 FA نسیم بابائی فیشانی دانشجوی دکتری، رشته علوم تربیتی، گرایش برنامه ریزی درسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی دانشگاه علامه طباطبائی، ایران، تهران. محبوبه خسروی دانشیار گروه مطالعات برنامه درسی، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، ایران، تهران. 0009-0006-0986-6910 علیرضا صادقی دانشیار گروه مطالعات برنامه درسی، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، ایران، تهران. 0000-0003-0507-1783 غلامرضا یادگارزاده دانشیار گروه مطالعات برنامه درسی، دانشکدة روانشناسی و علوم تربیتی دانشگاه علامه طباطبائی، ایران، تهران. Journal Article 2024 04 30 This qualitative study employed a research synthesis method, following the sequence proposed by Gough (2007), to integrate findings from primary and scattered research on work and technology education in the primary school curriculum. A systematic search was conducted in three major international databases—Scopus, ProQuest (including ERIC and Education Database), and EBSCO (Education Source)—as well as two Iranian databases, Magiran and SID (Scientific Information Database). The search covered the period 2010–2023 for international sources and 2011–2023 for domestic sources. A total of 41 scientific documents (30 English and 11 Persian articles) were selected and analyzed using comparative content analysis. The findings revealed that key concepts related to work and technology education in the reviewed studies can be grouped into five thematic areas. A core set of work, technology, and information skills—including learning to learn, communication, teamwork, problem solving, and information and communication technology (ICT)—was identified as essential for integrating work and technology education into the elementary school curriculum. The reviewed literature collectively underscores the need for advanced technological content knowledge among primary school educators. Such knowledge helps them in the design and implementation of targeted technology education activities, assists them in recognizing the importance of incorporating various dimensions of technology into the curriculum, and provides the groundwork for the manifestation of this knowledge in primary education teaching practices. هدف از انجام پژوهش حاضر، شناسایی ابعاد مفهومی ماهیت آموزش کار و فناوری در برنامۀ درسی دورۀ ابتدایی بر   اساس مروری نظام‌مند بر تحقیقات تجربی بود. پژوهش حاضر با رویکرد کیفی و با استفاده از روش سنتزپژوهی با توجه به توالی پیشنهادی گاف نتایج حاصل از پژوهش‌های اولیه و پراکنده، به‌منظور یکپارچه‌سازی نتایج، گردآوری شده است. آموزش کار و فناوری در ادبیات آموزش در دوران کودکی، <br>در سه پایگاه دادۀ اصلی خارجی 1) اسکوپوس؛ 2) جست‌وجویی مشترک در پایگاه دادۀ آموزش آنلاین و پایگاه‌های اطلاعات مرکز اطلاعات منابع آموزشی پرکوییست و اریک و 3) تحقیقات آموزشی کامل (ابسکو) و سه پایگاه داخلی مگیران، نورمگز و پایگاه برای مرکز اطلاعات علمی جهاد دانشگاهی (اس‌آی‌دی) ـ بین سال‌های 2۰10 تا 2023 برای مقالات خارجی و 1390 تا 1402 برای منابع داخلی ـ جست‌وجو شد. در کل 39 سند علمی (27 عنوان به زبان انگلیسی و 12 عنوان به زبان فارسی)، که همگی مقاله بودند، بررسی شده است.<br>کدگذاری داده‌ها با استفاده از تحلیل محتوای قیاسی انجام شده است. نتایج نشان داد که مفاهیم مدنظر در   زمینۀ آموزش کار و فناوری در مطالعات را می‌توان در پنج حوزه و هستۀ کار و مهارت فناوری و اطلاعات (یادگیری برای آموختن، ارتباط، کارگروهی، حل مسئله و فناوری اطلاعات و ارتباطات) برای عناصر لازم آموزش کار و فناوری در برنامۀ درسی دورۀ ابتدایی دسته‌بندی کرد. پیامدهای مشترک این بررسی ادبیات، نیاز به دانش موضوعی فناوری پیشرفته را برای مربیان دوران کودکی نشان می‌دهد تا از مشارکت   دادن فعالیت‌های آموزش فناوری اطمینان داشته باشند و آن‌ها را قادر می‌سازد اهمیت گنجاندن ابعاد مختلف فناوری را تشخیص دهند و این دانش را در شیوه‌های آموزش دورۀ ابتدایی آشکار کنند. https://noavaryedu.oerp.ir/article_219272_7acda96398b3571541cc9fa2f5921df5.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 Conceptualizing Students’ Eagerness for Learning: A Systematic Review مفهوم پردازی شوق یادگرفتن دانش آموزان: مطالعۀ مروری نظام دار 37 78 210612 10.22034/jei.2024.478911.3041 FA احمد شریفان دانشجوی دکتری سنجش و اندازه‌گیری، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم‌تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0009-0000-8250-5667 کیوان صالحی دانشیار گروه روش‌ها و برنامه‌ریزی آموزشی و درسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0001-8673-4248 علی مقدم زاده دانشیار گروه روش‌ها و برنامه‌ریزی آموزشی و درسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی ، دانشگاه تهران، تهران، ایران ابراهیم خدایی استاد گروه روش‌ها و برنامه‌ریزی آموزشی و درسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی ، دانشگاه تهران، تهران، ایران محمد جوادی پور دانشیار گروه روش‌ها و برنامه‌ریزی آموزشی و درسی، دانشکدۀ روان‌شناسی و علوم تربیتی ، دانشگاه تهران، تهران، ایران 0000-0002-2605-5312 Journal Article 2024 09 16 This study aims to provide a conceptual review of the literature on motivation, desire, willingness, interest, passion, eagerness, enthusiasm, love, and engagement in the context of learning. The objectives are: (a) to identify the similarities and differences between eagerness to learn and related concepts, (b) to specify the indicators, criteria, and components associated with eagerness for learning, and (c) to propose a clear definition of this construct. A systematicsearch was conducted in the Semantic Scholar and Google Scholar search engines, as well as the Springer, SAGE, and ScienceDirect databases, using relevant keywords for the period2000–2023. The initial search yielded 21,609 articles. After applying inclusion and exclusion criteria, 125 articles were selected for review. These articles were analyzed using Altheide’s qualitative content analysis strategy. Overall, eagerness to learn is defined as a culture-dependent motivational construct, synonymous with enthusiasm, characterized by the learner’s desire,willingness, or strong interest in learning something they find enjoyable, exciting, or meaningful. The analysis of differences and similarities between eagerness and related constructs —such as motivation, desire, willingness, interest, enthusiasm, passion, love, and engagement—reveal s that these concepts differ primarily in the intensity of the motivational source and the level of emotional expression. They can be arranged along a continuum ranging from internal motivation to external emotional manifestation and observable behavior. شوق یادگرفتن به‌عنوان یک مفهوم کلیدی در روان‌شناسی آموزشی، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است. پژوهش حاضر با هدف 1) مرور مفهومی پیشینۀ پژوهشی در بارۀ مفاهیم انگیزش، میل، تمایل، علاقه، شور، شوق، شور و شوق، عشق و مشارکت؛ 2) نشان‌دادن تمایز و شباهت بین شوق یاد‌گرفتن با مفاهیم مطرح شده؛ 3) مشخص کردن نشانگرها، ملاک‌ها و مؤلفه‌های مرتبط با مفهوم شوق یاد-گرفتن؛ و 4) ارائۀ تعریف مناسبی از مفهوم شوق یاد‌گرفتن با جست‌وجو در پایگاه داده‌ها Semantic Scholar ,Google Scholar, Springer, SAGE و Science Direct در دورۀ زمانی 2023-2000 با استفاده از کلید واژه‌های مرتبط با مفاهیم مذکور به‌طور جداگانه انجام شده است. جست‌وجوی اولیه به بازیابی 21609 مقاله منجر شد که بعد از اعمال ملاک‌های انتخاب و خارج کردن مقالات از جست‌وجو؛ 125 مقاله در زمینۀ موضوع مورد بررسی به‌دست آمد. اسناد منتخب با استفاده از راهبرد تحلیل محتوای کیفی اولزاید، تحلیل شد. در نهایت، می‌توان شوق را به‌عنوان یک سازۀ انگیزشی وابسته به فرهنگ که مترادف با شور و شوق است را به‌ داشتن و نشان‌دادنِ میل، تمایل یا علاقۀ شدید کودک نسبت به یادگرفتن چیزی که برایش لذت‌بخش و بسیار هیجان‌انگیز یا جالب است، تعریف کرد. افزون بر این، تفاوت‌ها و شباهت‌های موجود بین مفاهیم شوق با انگیزه، میل، تمایل، علاقه، شور، شور و شوق، عشق و مشارکت نشان می‌دهد که از نظر شدت منبع انگیزشی و میزان تجلّی هیجانی با یکدیگر فرق دارند و می-توان آن‌ها را بر روی یک پیوستار از انگیزش‌درونی به تجلّی هیجانی و رفتار قابل مشاهده نمایش داد. https://noavaryedu.oerp.ir/article_210612_fb02732efa52c14a6410b4864ee531f4.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 The effect of mathematics education based on metacognition on the academic engagement students تأثیر آموزش ریاضی مبتنی بر فراشناخت بر درگیری تحصیلی دانش‌آموزان 79 102 226868 10.22034/jei.2025.474597.3019 FA وحید عالمیان استادیار، گروه آموزش ریاضی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. مهدیه فقانی لر کارشناسی ارشد، گروه ریاضی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران. Journal Article 2024 08 21 The present study was conducted with the aim of investigating the effectiveness of metacognitive-based mathematics education on the academic engagement of ninth-grade female students. This study was a quasi-experimental study with two experimental groups and a control group, and used a questionnaire in two stages before and after the intervention as an independent variable in both groups. The statistical sample was 65 students from Ghaemshahr city who were selected through purposive sampling. In this study, the independent variable was metacognitive-based mathematics education and the dependent variable was the level of academic engagement of students in mathematics lessons, which was measured using the Rio (2013) questionnaire. To achieve this goal, the EMPROVE metacognitive teaching method was used as an intervening variable in the experimental group. The results of the study were analyzed using the equality of variances test and the t-test. The findings of the study showed that the use of the metacognitive-based teaching method in mathematics education significantly increased the level of academic engagement of ninth-grade female students. Also, using the metacognitive teaching method in mathematics education significantly increased the level of engagement in each of the components of academic engagement (cognitive engagement, emotional engagement, behavioral engagement, and agency engagement). پژوهش حاضر با هدف بررسی میزان اثربخشی آموزش ریاضی مبتنی بر فراشناخت بر درگیری تحصیلی دانش‌آموزان دختر پایۀ نهم انجام شد. این پژوهش از بعد هدف کاربردی است. طرح پژوهش نیز از نوع نیمه‌تجربی است با دو گروه آزمایش و گروه کنترل و با استفاده از پرسش‌نامه در دو مرحلۀ قبل و بعد از مداخلۀ متغیر مستقل در هر دو گروه. نمونۀ آماری 65 دانش‌آموز شهرستان قائم‌شهر بودند که به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب شدند. در این پژوهش، متغیر مستقل آموزش ریاضی مبتنی بر فراشناخت و متغیر وابسته میزان درگیری تحصیلی دانش‌آموزان در درس ریاضی بود که با استفاده از پرسش‌نامۀ ریو (2013) سنجیده شد. برای رسیدن به این هدف از روش تدریس فراشناختی IMPROVE به‌منزلۀ متغیر مداخله‌گر در گروه آزمایش استفاده شد و نتایج پژوهش به کمک آزمون برابری واریانس‌ها و آزمون تی تحلیل شد. یافته‌های حاصل از پژوهش نشان داد استفاده از روش تدریس مبتنی بر فراشناخت در آموزش ریاضی میزان درگیری تحصیلی دانش‌آموزان دختر پایۀ نهم را به میزان معناداری افزایش می‌دهد. همچنین استفاده از روش تدریس مبتنی بر فراشناخت در آموزش ریاضی میزان درگیری در هریک از مؤلفه‌های درگیری تحصیلی (درگیری شناختی، درگیری عاطفی، درگیری رفتاری و درگیری عاملیت) را نیز به میزان معناداری افزایش می‌دهد. https://noavaryedu.oerp.ir/article_226868_b3dbd817c1a2b883dc3d9cca2b0faede.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 Analysis and ranking of students' specialized weakness components in simile, metaphor, permissible and irony تحلیل و رتبه‌بندی مؤلفه‌های ضعف تخصصی دانش‌آموزان در تشبیه، استعاره، مجاز و کنایه 103 124 225547 10.22034/jei.2025.460700.2954 FA محمدرضا پاشایی دانشیار، گروه آموزش زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران اکرم صفری استادیار، گروه علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران 0000-0002-3408-2281 حاتم تقی نژاد کارشناسی ارشد، زبان و ادبیات فارسی، دانشگاه فرهنگیان، تهران، ایران Journal Article 2024 06 02 The purpose of the current research was to identify and rank the components of specialized weakness of the 11th grade humanities students in simile, metaphor, majaz and irony. According to the analysis of the research, the results of the research showed that among the specialized reasons for students' weakness are "inability to recognize hidden metaphors due to not recognizing features and accessories similar to those omitted" and "weakness of lexical and lexical treasure and semantic understanding of students in recognizing irony" with the highest importance coefficient of 29.39 and "students' inability in imagination or mental imagery to discover similarities and proportions between similar and similar in intensive and extensive similes", "students' weakness in grammar topics (additional combinations) in recognizing and understanding addition simile", "Students' inability to recognize the similarity link between the main and figurative meaning in metaphorical words", "Inability to recognize metaphorical addition due to students' grammatical weakness in recognizing types of nominal and additional combinations", "Inability to recognize and distinguish between the permissible array and metaphor due to the similarity of these arrays to each other", "weakness in understanding the semantic relationships and proximity of words to better learn the permitted array", "students' inability to distinguish between irony and permitted and due to the similarity of these arrays" and "weakness in Recognition of the infinitive and the structure of sentences and compound verbs for recognizing ironic expressions" with an importance coefficient of 25.28 have been assigned the lowest importance coefficient. هدف این پژوهش، تحلیل و رتبه‌بندی مؤلفه‌های ضعف تخصصی دانش‌آموزان پایۀ یازدهم رشتۀ علوم انسانی در تشخیص و فهم آرایه‌های تشبیه، استعاره، مجاز و کنایه بود. پژوهش از نظر هدف کاربردی و از نظر نوع داده‌ها آمیختۀ اکتشافی بود که به شیوۀ متوالی کیفی ـ کمّی انجام شد. در بخش کیفی، 10 نفر از دبیران ادبیات فارسی با روش نمونه‌گیری هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری انتخاب شدند و داده‌ها از طریق مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته و عمیق گردآوری شد. تحلیل داده‌ها با روش تحلیل محتوا و کدگذاری باز، محوری و انتخابی انجام گرفت. روایی از طریق خودبازبینی محقق و پایایی با شاخص تکرارپذیری تأیید شد.<br>در بخش کمّی، جامعۀ آماری شامل دبیران ادبیات فارسی و علوم و فنون شهرستان آبیک در سال تحصیلی 1403-1402 و دانش‌آموزان پایۀ یازدهم انسانی بود. نمونۀ دبیران به‌صورت تمام‌شمار (20 نفر) و نمونۀ دانش‌آموزان بر اساس جدول کرجسی ـ مورگان، 210 نفر و به روش تصادفی ساده انتخاب شد. ابزار گردآوری داده‌ها پرسش‌نامۀ محقق‌ساختۀ 26 سؤالی بود که روایی صوری و پایایی آن با آلفای کرونباخ تأیید شد. داده‌ها با آمار توصیفی و آزمون T تحلیل شدند.<br>یافته‌ها نشان داد ضعف‌های تخصصی دانش‌آموزان در علم بیان در چهار دستۀ تشبیه، استعاره، مجاز و کنایه قرار می‌گیرد. بیشترین ضریب اهمیت (39/29) مربوط به «ناتوانی در تشخیص استعارۀ پنهان به دلیل تشخیص ندادن ویژگی‌ها و لوازم مشبه‌به محذوف» و نیز «ضعف گنجینۀ واژگانی و فهم معنایی در تشخیص کنایه» بود. کمترین ضریب اهمیت (28/25) به مؤلفه‌هایی چون ضعف در تصویرسازی ذهنی در تشبیه، نارسایی در مباحث دستوری و ترکیبات اضافی، دشواری در تشخیص پیوند معنای اصلی و مجازی، تفکیک مجاز و استعاره، فهم روابط معنایی و مجاورت واژه‌ها، تمایز کنایه و مجاز و شناخت مصدر و ساختار فعل‌های مرکب اختصاص داشت. https://noavaryedu.oerp.ir/article_225547_fa5449615348726a9b61412600bab45d.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 The Effectiveness of Teaching Physics with a Nature of Science Approach on Students' Academic Achievement and Motivational Beliefs اثربخشی آموزش فیزیک با رویکرد ماهیت علم بر پیشرفت تحصیلی و باورهای انگیزشی دانش‌آموزان 125 138 218502 10.22034/jei.2025.469614.2998 FA معصومه عرب دانشجوی کارشناسی ارشد آموزش فیزیک، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران فاطمه احمدی دانشیار گروه فیزیک، دانشکده علوم پایه، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران 0000-0002-9295-3014 فرزانه نوروزی لرکی استادیار گروه ریاضی، دانشکده علوم پایه، دانشگاه تربیت دبیر شهید رجایی، تهران، ایران 0000-0002-2058-5638 Journal Article 2024 07 24 This study investigated the effectiveness of physics instruction using the nature of science (NOS) approach on students' academic achievement and motivational beliefs. A quasi-experimental pretest-posttest design with a control group was employed. The statistical population comprised all tenth-grade female students in Kalaleh, Iran, during the 2021–2022 academic year. A convenience sample of 40 students was selected and randomly assigned to an experimental group (n = 20) and a control group (n = 20). The experimental group received physics instruction based on the NOS approach, while the control group was taught using conventional methods. Data were collected using an academic achievement test (reliability coefficient: 0.73) and the Motivated Strategies for Learning Questionnaire (Pintrich & De Groot, 1990). Analysis of covariance (ANCOVA) revealed that the NOS-based instruction was significantly more effective than the conventional approach in improving both students' academic achievement and their motivational beliefs. Given students' weak motivational beliefs and low performance in learning physics concepts, the integration of the nature of science approach into science education is strongly recommended. پژوهش حاضر با هدف بررسی اثربخشی آموزش فیزیک، با رویکرد ماهیت علم، بر پیشرفت تحصیلی و باورهای انگیزشی یادگیری دانش‌آموزان و با روش کمی شبه‌آزمایشی، از نوع طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون با دو گروه کنترل و آزمایش، انجام شد. جامعۀ آماری این پژوهش را کلیۀ دانش‌آموزان دختر پایۀ دهم دورۀ دوم متوسطۀ شهر کلاله در سال تحصیلی ۱۴۰۱-۱۴۰۰ تشکیل می‌دهند که به روش نمونه‌گیری در دسترس، تعداد 40 دانش‌آموز انتخاب و در دو گروه بیست‌نفره به‌طور تصادفی تقسیم شدند. برای گردآوری داده‌ها، از آزمون پیشرفت تحصیلی محقق‌ساخته استفاده شد که شامل بیست سؤال چهارگزینه‌ای با ضریب پایایی 73/0 بود. همچنین برای سنجش راهبردهای انگیزشی دانش‌آموزان، پرسش‌نامۀ استاندارد راهبردهای انگیزشی یادگیری پینتریچ و دی گروث استفاده شد. به‌منظور تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، پس از محاسبۀ شاخص‌های آماری هریک از متغیرها در بخش آمار استنباطی، از آزمون تحلیل کوواریانس برای بررسی فرضیه‌های پژوهش استفاده شد. نتایج نشان داد، آموزش فیزیک با رویکرد ماهیت علم به‌نسبت رویکرد متداول، بر پیشرفت تحصیلی و باورهای انگیزشی دانش‌آموزان اثربخش‌تر است؛ بنابراین با توجه ‌به ضعف باورهای انگیزشی دانش‌آموزان و سطح پایین عملکرد آنان در یادگیری مفاهیم فیزیک، توصیه می‌شود از رویکرد ماهیت علم به‌‌منزلۀ راهکاری مؤثر در آموزش علوم بهره گرفته شود. https://noavaryedu.oerp.ir/article_218502_e2c544996cbac72fbf247c50c5a836e9.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 The Effectiveness of the Entertainment Program without Mobile phones on Creativity, Self-Reliance, Responsibility and Self-Regulation of Children aged 6 - 8 years اثربخشی برنامه سرگرمی بدون تلفن همراه بر خلاقیت، خود اتکایی، مسئولیت پذیری و خود نظم دهی کودکان 8-6 ساله 139 158 225009 10.22034/jei.2025.478626.3039 FA مائده صفرپور کارشناس ارشد گروه روان‌شناسی، واحد اصفهان (خوراسگان)، دانشگاه آزاد اسلامی، اصفهان، ایران منصوره بهرامی پور استادیار روان‌شناسی، گروه روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران Journal Article 2024 09 14 The present study aimed to evaluate the effectiveness of a mobile phone-free entertainment program on creativity, self-reliance, responsibility, and self-regulation in children aged 6 to 8 years. The research method was a quasi-experimental design with a pretest-posttest and a 45-day follow-up period, along with a control group. The statistical population comprised all children aged 6 to 8 years in Isfahan during the 2023-2024 academic year. The sampling method was multi-stage random sampling, through which 40 children were selected, with 20 randomly assigned to the experimental group and 20 to the control group. The experimental group received ten sessions of the mobile phone-free entertainment program based on the protocol by Matthew Jarvis (2015), while the control group did not receive any intervention. The research instruments included Abedi’s Creativity Questionnaire (1993), Azizi-Moghadam’s Preschool Children Self-Esteem Checklist (2007), the Student Responsibility Questionnaire (2014), and Mark Davis’s Self-Regulation Questionnaire (1983). Data were analyzed using repeated measures ANOVA via SPSS version 26. The results indicated a significant difference between the experimental and control groups in creativity, self-reliance, responsibility, and self-regulation. Furthermore, the follow-up test revealed significant improvements in creativity, self-reliance, responsibility, and self-regulation compared to the pretest scores. Therefore, it can be concluded that the mobile phone-free entertainment program effectively enhances creativity, self-reliance, responsibility, and self-regulation in children aged 6 to 8. پژوهش حاضر با هدف اصلی بررسی اثربخشی برنامه سرگرمی بدون تلفن همراه بر خلاقیت، خود اتکایی، مسئولیت پذیری و خود نظم دهی کودکان 8-6 ساله، انجام شد. روش پژوهش از نوع نیمه آزمایشی با پیش آزمون-پس آزمون و دوره پیگیری 45 روزه با گروه کنترل بود. جامعه آماری پژوهش، شامل تمامی کودکان بازه سنی 8-6 ساله در شهر اصفهان، در سال تحصیلی1403-1402 بود که به روش نمونه گیری تصادفی چندمرحله ای انجام شد؛ به طوری که تعداد 40 کودک 8-6 ساله انتخاب گردید و به صورت تصادفی 20 نفر در گروه آزمایش و 20 نفر در گروه کنترل گمارده شدند. گروه آزمایش پروتکل کلاس‌های آموزشی برنامه سرگرمی بدون تلفن همراه متیو جریس (2015) را طی ده جلسه دریافت کردند اما گروه کنترل مداخله‌ای دریافت نکرد. ابزار پژوهش شامل پرسشنامه خلاقیت عابدی (1372)، چک لیست سنجش میزان عزت نفس کودکان پیش دبستانی عزیزی مقدم (1386)، پرسشنامه مسئولیت پذیری دانش آموزان (1393) و پرسشنامه خودنظم دهی مارک دیویس (1983) بود. داده‌ها به روش تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر با استفاده از نسخه 26 نرم افزار spss مورد تجزیه و تحلیل قرار گرفت. نتایج بیانگر تفاوت معنادار بین گروه آزمایش و گروه کنترل در خلاقیت، خوداتکایی، مسئولیت پذیری و خودنظم دهی بود؛ همچنین در آزمون پیگیری نیز تفاوت معناداری در خلاقیت، خوداتکایی، مسئولیت پذیری و خودنظم دهی، نسبت به نمرات پیش آزمون، به دست آمد. بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که کلاس‌های آموزشی برنامه سرگرمی بدون تلفن همراه بر خلاقیت، خوداتکایی، مسئولیت پذیری و خودنظم دهی کودکان 8-6 ساله موثر است. https://noavaryedu.oerp.ir/article_225009_3092d499f63100f6db07fe8e810af4cb.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 Academic Jealousy among Student Teachers at Mashhad CFU: A Concurrent Mixed-Methods Approach حسادت آکادمیک در دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان مشهد ـ رویکرد ترکیبی هم‌زمان 159 192 219273 10.22034/jei.2025.472649.3011 FA مهدی محمدی استاد گروه مدیریت و برنامه ریزی آموزشی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران 0000-0002-0121-5092 فرزانه دیمه کار حقیقی دکتری مطالعات برنامه درسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شیراز، شیراز، ایران 0009-0006-1749-0351 Journal Article 2024 08 10 This study aimed to conduct an in-depth exploration of academic jealousy among pre-service teachers at Mashhad CFU. A concurrent mixed-methods design was employed. In the qualitative phase, a phenomenological descriptive method was used. Participants were fourth-year student teachers selected through purposive and criterion sampling. Data were collected via semi-structured interviews and analyzed using thematic analysis, resulting in the identification of basic, organizing, and overarching themes. In the quantitative phase, a descriptive-survey method was adopted. The population again consisted of fourth-year students, from which a simple random stratified sample of 85 student teachers across various academic groups was selected. The research instrument was the Academic Jealousy Scale (Kocak, 2019), which was administered after establishing its reliability and validity. Data were analyzed using one-sample t-test and repeated measures ANOVA. Qualitative findings revealed that student teachers’ lived experiences of academic jealousy were predominantly characterized by feelings of resentment, self-blame, and growth. Quantitative results confirmed the presence of academic jealousy, with resentment identified as the most prevalent feeling. Taken together, the findings indicate that academic jealousy is a significant challenge among student teachers at Mashhad CFU. A deeper understanding of their emotional experiences can inform the design of more effective intervention programs aimed at reducing academic jealousy and promoting students’ psychological well-being. Furthermore, university policies concerning performance evaluation, academic competition, and student support should be reconsidered. هدف این پژوهش، مطالعۀ عمیق حسادت آکادمیک در دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان مشهد است. طرح پژوهش ترکیبی و از نوع هم‌زمان موازی است. در بخش کیفی، از روش پدیدارشناسی توصیفی استفاده شد. مشارکت‌کنندگان پژوهش شامل کلیۀ دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان مشهد بودند که با رویکرد نمونه‌گیری هدفمند و روش نمونه‌گیری گروه بارز، دانشجومعلمانی انتخاب شدند که در سال چهارم تحصیل می‌کردند. روش گردآوری داده‌ها، مصاحبۀ نیمه‌ساختاریافته و برای تحلیل داده‌ها، از روش تحلیل مضمون مبتنی بر مضامین پایه، سازمان‌دهنده و فراگیر استفاده شد. در بخش کمی نیز از روش توصیفی ـ پیمایشی استفاده شد. جامعۀ آماری شامل دانشجویان سال چهارم بودند که با روش نمونه‌گیری تصادفی طبقه‌ای ساده، 85 نفر از دانشجومعلمان گروه‌های تحصیلی مختلف به‌‌منزلۀ نمونه انتخاب شدند. ابزار پژوهش، مقیاس حسادت آکادمیک بود که پس از محاسبۀ روایی و پایایی، بین گروه نمونه توزیع شد. داده‌ها با استفاده از روش‌های آماری آزمون تی تک‌نمونه‌ای، تحلیل واریانس و اندازه‌گیری‌های مکرر تحلیل شدند. یافته‌های بخش کیفی مربوط به تجارب زیستۀ دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان نشان داد که احساسات غالب آنان در مواجهه با حسادت آکادمیک شامل احساس کینه‌توزی، خودخوری و بلوغ و رشد است. نتایج بخش کمی نیز نشان داد که حسادت آکادمیک در میان دانشجومعلمان وجود دارد و کینه‌ورزی غالب‌ترین احساس در این زمینه است؛ بنابراین بر اساس یافته‌های بخش کمی و کیفی، حسادت آکادمیک چالشی جدی برای دانشجومعلمان دانشگاه فرهنگیان است و لازم است با شناخت دقیق احساسات و تجربیات آنان، برای کاهش حسادت آکادمیک و بهبود سلامت روان دانشجویان، برنامه‌های مداخله‌ای مؤثرتر طراحی شده و سیاست‌های دانشگاهی در زمینه‌های مختلف از جمله ارزیابی عملکرد، رقابت تحصیلی و حمایت از دانشجویان اصلاح شود. https://noavaryedu.oerp.ir/article_219273_21a689b16278e036b5e88766e9366a45.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 The Effectiveness of Pygmalion-Effect-Based Training on Cognitive Confusion and Extra-Role Behaviors of First-Grade Primary School Teachers in Meybod City اثربخشی آموزش مبتنی بر اثر پیگمالیون بر آشفتگی شناختی و رفتارهای فرانقشی در معلمان دورۀ اول ابتدایی 193 208 218346 10.22034/jei.2025.453359.2919 FA محمود زارع جمال آبادی استادیار گروه روان‌شناسی و مشاوره، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران. 0000-0002-8051-7426 مسعود زارعی محمودآبادی آموزگار مدارس میبد، یزد، ایران علی زارع زردینی استادیار گروه علوم تربیتی، دانشگاه فرهنگیان، صندوق پستی 889-14665 تهران، ایران Journal Article 2024 04 20 This study examined the effectiveness of training based on the Pygmalion effect on cognitive confusion and extra-role behaviors among first-grade primary school teachers in Meybod City. A quantitative, quasi-experimental pretest-posttest design with a control group was employed. The statistical population comprised all first-grade primary school teachers in Meybod, from whom 30 participants were selected using convenience sampling and randomly assigned to either an experimental group (n = 15) or a control group (n = 15). Participants completed Organ’s (1988) Extra-Role Behaviors Questionnaire and Mason’s (1995) Cognitive Confusion Questionnaire. The experimental group received eight 60minute sessions of the Pygmalion effect training program (based on Jacobson & Rosenthal, 1986), while the control group received no intervention. After the intervention, both groups completed the same questionnaires again. Data were analyzed using analysis of covariance (ANCOVA) with SPSS26 at a significance level of 0.05. The results showed that the training based on the Pygmalion effect had a significant effect on cognitive confusion and extra-role behaviors in the teachers of the first grade of primary school in Meybod City (P<0.001). Based on the findings, it can be concluded that by teaching the Pygmalion effect to teachers, it is possible to reduce their inefficient behaviors and cognitive confusion, and also make them more efficient in the workplace and classroom so that they show more extra-role behaviors. The results showed that Pygmalioneffectbased training had a significant positive effect on reducing cognitive confusion and increasing extra-role behaviors in the experimental group compared to the control group (p < 0.001). It can be concluded that equipping teachers with knowledge of the Pygmalion effect can decrease their inefficient cognitive patterns and enhance their engagement in extra-role behaviors, thereby improving their effectiveness in both classroom and school environments. این مطالعه با هدف اثربخشی آموزش مبتنی بر اثر پیگمالیون بر آشفتگی شناختی و رفتارهای فرانقشی در معلمان دورۀ اول ابتدایی شهرستان میبد انجام شده است. رویکرد این مطالعه کمّی و به روش نیمه‌آزمایشی و با به‌کارگیری طرح پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون با گروه کنترل بود. جامعۀ آماری پژوهش متشکل از کلیۀ معلمان دورۀ اول ابتدایی شهرستان میبد و با استفاده از روش نمونه‌گیری در دسترس بود. 30 نفر به‌منزلۀ نمونه انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه 15 نفری (آزمایش و کنترل) جایگزین شدند. شرکت‌کنندگان به پرسش‌نامه‌‌های استاندارد رفتارهای فرانقشی ارگان و آشفتگی شناختی ماسون پاسخ دادند. پس از انتخاب‌ گروه‌ها، برنامۀ آموزشی روزنتال و جاکوبسن در هشت جلسۀ یک‌ساعته به گروه آزمایش آموزش داده شد؛ درحالی‌که اعضای گروه گواه هیچ‌گونه مداخله‌ای را در طول مدت آزمایش دریافت نکردند. در پایان نیز، پرسش‌نامه‌های فوق روی هر دو گروه اجرا شد و داده‌های پژوهش با استفاده از نرم‌افزار اس‌پی‌اس‌اس نسخۀ 26 و آزمون‌ تحلیل کوواریانس، در سطح معنا‌داری 0/95 تحلیل شدند. نتایج نشان داد که آموزش مبتنی بر اثر پیگمالیون هم بر آشفتگی شناختی و هم بر رفتارهای فرانقشی معلمان دورۀ اول ابتدایی شهرستان میبد تأثیر معناداری داشته است (0/001>P). بر اساس یافته‌های به‌دست‌آمده، نتیجه‌گیری می‌شود که با آموزش اثر پیگمالیون به معلمان، از رفتارهای ناکارآمد و آشفتگی شناختی آن‌ها کاسته شده و همچنین آن‌ها را در محیط کار و کلاس درس کارآمدتر کرده تا رفتارهای فرانقشی بیشتری از خود بروز دهند. https://noavaryedu.oerp.ir/article_218346_95b241f19db74f3fa94c7ae6719584a3.pdf

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی نوآوری‌های آموزشی 1735-1235 25 1 2026 05 22 Comparing the Effectiveness of Social Competence versus Social-Emotional Competence Training on Expectation Stress and Academic Self-Defeating Behaviors in Students مقایسۀ اثربخشی آموزش کفایت اجتماعی و شایستگی اجتماعی ـ هیجانی بر استرس انتظارات و رفتارهای خودشکن تحصیلی دانش‌آموزان 201 217 218367 10.22034/jei.2025.452332.2915 FA آرزو اصغری استادیار گروه روانشناسی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه کوثر بجنورد، بجنورد، ایران. 0000-0003-2011-0699 هانیه میان آبادی دانشجوی دکتری روان‌شناسی، دانشگاه آزاد اسلامی، گرگان، ایران Journal Article 2024 04 13 The present study aimed to compare the effectiveness of social competence training and social-emotional competence training on expectation stress and academic self-defeating behaviors in students. Quasi-experimental research was employed, utilizing a pretest-posttest control group design with two experimental groups and one control group. The statistical population comprised all secondary school students who referred to the counseling center<br>affiliated with the Department of Education in Gorgān, Iran, during the academic year2023-2024. Through purposive sampling, 45 students were selected and randomly assigned to two experimental groups and one control group (n=15 per group). The research tools included the Academic Expectation Stress Inventory (AES-I) developed by Ang and Huan (2006) and the Academic Self-Defeating Behaviors Scale by Cunningham (2007). Data were analyzed using multivariate analysis of covariance (MANCOVA) and the Least Significant Difference (LSD) post hoc test via SPSS software (version 26). The findings revealed significant<br>differences between the experimental and control groups regarding the effectiveness of the interventions on expectation stress and academic self-defeating behaviors (p‌<‌0.05). Furthermore, social-emotional competence training was more effective than social competence training in reducing both expectation stress and academic self-defeating behaviors. These results suggest that social-emotional competence training, by modifying attitudes, values, and behaviors, as well as enhancing self-esteem and social interactions, reduces expectation stress and academic self-defeating behaviors among students. Belief in one’s social and emotional abilities and competencies, along with a positive appraisal of events, serves as a significant predictor of resilience against academic stressors and challenges, thereby preventing academic decline and enabling students to cope more adaptively with stress through enhanced insight. این پژوهش با هدف مقایسۀ اثربخشی آموزش کفایت اجتماعی و شایستگی اجتماعی ـ هیجانی بر استرس انتظارها و رفتارهای خودشکن تحصیلی دانش‌آموزان انجام شد. طرح پژوهش نیمه‌آزمایشی به شیوۀ پیش‌آزمون ـ پس‌آزمون با دو گروه آزمایش و یک گروه گواه بود. جامعۀ آماری پژوهش شامل کلیۀ دانش‌آموزان مقطع متوسطۀ مراجعه‌کننده به مرکز مشاورۀ وابسته به سازمان آموزش‌وپرورش شهر گرگان در سال 1402 بودند. با روش نمونه‌گیری هدفمند، 45 نفر انتخاب و به‌صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه جایگزین شدند. ابزارهای پژوهش پرسش‌نامه‌های استرس انتظارات تحصیلی آنگ و هوان (2006) و رفتارهای خودشکن تحصیلی کانینگهام (2007) بود. داده‌های پژوهش با تحلیل کوواریانس چندمتغیره و آزمون تعقیبی ال‌اس‌دی توسط از طریق اس‌پی‌اس‌اس نسخۀ 26 تجزیه‌وتحلیل شدند. نتایج نشان داد بین اثربخشی آموزش کفایت اجتماعی و شایستگی اجتماعی ـ هیجانی بر استرس انتظارات و رفتارهای خودشکن تحصیلی دانش‌آموزان تفاوت معنادار وجود دارد (05/0>P). همچنین آموزش شایستگی اجتماعی ـ هیجانی به‌نسبت کفایت اجتماعی بر کاهش استرس انتظارات و رفتارهای خودشکن تحصیلی تأثیر بیشتری دارد. نتایج حاکی از آن است که آموزش شایستگی اجتماعی ـ هیجانی با تغییر نگرش‌ها، ارزش‌هـا، رفتـار و ارتقای سطح عزت‌نفس و تعـاملات اجتمـاعی موجب کاهش استرس انتظارات و رفتارهای خودشکن تحصیلی دانش‌آموزان می‌شود. باور به توانمندی و شایستگی‌های اجتماعی و هیجانی و نیز نگرش دربارۀ رخدادها، پیش‌بینی‌کنندۀ خوبی برای مقاومت در برابر عوامل استرس‌زا و چالش‌ها در زمینه‌های تحصیلی است و مانع از کاهش عملکرد می‌شود و دانش‌آموز با بینش بیشتر به مقابلۀ مطلوب با استرس می‌پردازد. https://noavaryedu.oerp.ir/article_218367_6066e75c002f09ce9147202c28d3c976.pdf