Examining Aesthetic Components in First Primary Period Persian Textbooks, based on the Transformation Document

Mohseni Nik, Ali; Jamalianzadeh, Seyed Borzoo; Ahmadiani, Mohammed Hadi

doi:10.22034/jei.2025.521205.3203

Examining Aesthetic Components in First Primary Period Persian Textbooks, based on the Transformation Document

Articles in Press

Document Type : Original Article

Authors

Ali Mohseni Nik ¹

Seyed Borzoo Jamalianzadeh ²

Mohammed Hadi Ahmadiani ³

¹ * B.A. Student in Educational Sciences, Farhangian University, P.O. Box 14665-889, Tehran, Iran.

² Assistant Professor of Persian Language and Literature, Department of Persian Language and Literature Education, Farhangian University, P.O. Box 14665-889, Tehran, Iran

³ Ph.D. in Persian Language and Literature, Yasuj University, Iran.

10.22034/jei.2025.521205.3203

Abstract

This research evaluates the reflection and treatment of aesthetic and artistic components in first-grade elementary Persian textbooks (published in 2024) to determine the alignment of this content with the macro-goals of the formal education system. To this end, the study used a directed qualitative content analysis. Using criterion-based purposive sampling, all sections related to the aesthetic domain were identified, and 100 percent of the content was subjected to in-depth analysis. The instrument was a researcher-made coding checklist based on the study's theoretical framework, comprising five themes. Its reliability (Cohen's Kappa coefficient for two coders' agreement: 0.90) and validity (confirmed by two experts, professors of Persian language and literature) were verified. The themes "Cultural and Artistic," "Poetic Language and Expression," and "Illustration and Graphics" overlapped with the dimension of "understanding beauty-creating components," while "Creative Activities" aligned with "strengthening the power of imagination and artistic creation," and "Beauty Criticism" with the ability to evaluate phenomena. Analysis involved coding, quantitative frequency, and qualitative evaluation. The findings showed that although attention to the aesthetic domain in these textbooks increases from the first to the third grade, this level is insufficient to achieve the competencies specified in the Transformation Document. The illustration and graphics dimension had a satisfactory coverage, but creative activities and, particularly, beauty criticism require serious revision and strengthening. The main challenge is the imbalance in the treatment of the dimensions of perception, creation, and criticism. The research emphasizes the necessity of a systematic focus on the aesthetic domain in textbook authorship.

Keywords

The Aesthetic and Artistic Domain

The Fundamental Transformation Document

Qualitative Content Analysis

Persian Textbooks

First Cycle of Primary School

خامنه‌ای، سیدعلی. (1404، اردیبهشت، 27). بیانات در دیدار معلمان. https://www.leader.ir/fa/content/28207

خسروانی مقدم، عبدالله، شیروانی شیری، علی، و اکبری، جابر. (۱۴۰۲). فهم تربیت زیبایی شناختی و هنری از دیدگاه آموزگاران دورۀ ابتدایی. فصلنامۀ تعلیم و تربیت، ۳۹(۲)، 118–103. https://qjoe.ir/article-1-2706-fa.html

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی. (۱۴۰۳). فارسی اول دبستان. http://chap.sch.ir/books/12111

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی. (۱۴۰۳). فارسی دومدبستان. http://chap.sch.ir/books/12117

سازمان پژوهش و برنامه ریزی آموزشی. (۱۴۰۳). فارسی سوم دبستان. http://chap.sch.ir/books/12124

شورای عالی انقلاب فرهنگی (۱۳۹۰). سند تحول بنیادین آموزش و پرورش جمهوری اسلامی ایران. وزارت آموزش و پرورش. https://sce.ir/media/archive_media_file/%D8%B3%D9%86%D8%AF_%D8%AA%D8%AD%D9%88%D9%84.pdf

طهماسب زاده شیخلار، داود، صاحبی، آزاده، و دیبایی، محسن. (۱۴۰۰). تحلیل محتوای کتاب‌های درسی به لحاظ میزان توجه به ابعاد زیبایی‌شناسی با تأکید بر زیبایی‌های قرآنی. مسائل کاربردی تعلیم و تربیت اسلامی 6(۲)، ۸۶-۵۵. https://doi.org/10.52547/qaiie.6.2.55

قاسمی، علی‌اکبر، و درتاج، یاسر. (۱۴۰3). ارزیابی محتوای کتاب تفکر و پژوهش پایۀ ششم ابتدایی بر مبنای ساحت‌های تربیتی علمی و فناوری، هنری و زیباشناختی مطرح‌شده در سند تحول بنیادین آموزش و پرورش با بهره‌گیری از روش ویلیام رومی. دو فصلنامۀ علمی نظریه و عمل. https://doi.org/10.48310/itt.2024.16499.945

کلانتری، معصومه، امیری مجد، مجتبی، و تجلی، پریسا. (1398). اثربخشی برنامه هنردرمانی بر رشد مهارت‌های ارتباطی دختران نوجوان آهسته‌گام. مجلۀ تحقیقات نظام سلامت، 15(2)، 115-121. https://doi.org/10.48305/hsr.2019.15.2.103

متین فر، نرگس، و کیان، مرجان. (1399). اثربخشی اجرای برنامه درسی تلفیقی هنر بر عملکرد تحصیلی دانش آموزان در درس مطالعات اجتماعی. مجلۀ پژوهش‌های برنامه درسی، 10(2)، 66-83. https://doi.org/10.22099/jcr.2021.6046

محمدی، فریده، ذکریایی، منیژه، و داودی، رسول. (1403). تأثیر اجرای برنامه‌های درسی با بهره گیری از فعالیت هنری بازی در خلاقیت دانش‌آموزان. فصلنامۀ رهبری و مدیریت آموزشی، 18(1)، 127-154. https://sanad.iau.ir/Journal/edu/Article/1126837

مصطفوی، نفیسه. (۱۳۹۷). بازشناسی مبانی زیبایی شناختی در آثار امام خمینی (س). فصلنامه متین، 20(81)، 99-113. https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_87542.html

مهرمحمدی، محمود، و امینی، محمد. (۱۳۸۰). طراحی الگوی مطلوب تربیت هنری در دورۀ ابتدایی. فصلنامۀ علوم انسانی دانشگاه الزهرا (س)، ۱۲(۳۹)، 246–219. https://ensani.ir/fa/article/264516

نوربخش، جواد، و خیرآبادی، محمدنبی. (1398). بررسی ساحت هنری و زیبایی شناختی کتاب ریاضی سوم ابتدایی، مجله پویش در آموزش علوم پایه، 5(2)، 47-39. https://magiran.com/p2145878

Destrée, P., & Murray, P. (2015). A companion to ancient aesthetics. John Wiley & Sons.

Doran, R. (2015). The theory of the sublime from Longinus to Kant. Cambridge University Press. https://doi.org/10.1017/CBO9781316182017

Noor, S. S., Ahmad, S., & Afridi, S. (2025). Philosophy of Art According to Hegel and Heidegger. Journal of European Studies (JES), 41(2), 35-52. https://doi.org/10.56384/jes.v41i2.393

Oogarah-Pratap, B., Bholoa, A., & Ramma, Y. (2025). Stage theory of cognitive development—Jean Piaget. In B. Akpan & T. J. Kennedy (Eds.), Science education in theory and practice: An introductory guide to learning theory (pp. 125-142). Springer. https://psycnet.apa.org/doi/10.1007/978-3-031-81351-1_8

Peppler, K., Davis-Soylu, H. J., & Dahn, M. (2023). Artifact-oriented learning: A theoretical review of the impact of the arts on learning. Arts Education Policy Review, 124(1), 61-77. https://doi.org/10.1080/10632913.2021.1925609

Stemberger, G., & Dario, N. (2023). An Overview of Mind-Wandering According to Boggi’s Approach and Interests. In Marsico, G., Tateo, L. (eds), Humanity in Psychology: The Intellectual Legacy of Pina Boggi Cavallo (pp. 67-97). Springer Nature Switzerland. https://doi.org/10.1007/978-3-031-30640-2_8

White, B. (2025). Education for a Flourishing Life. Journal of Aesthetic Education, 59(1), 108-124. https://doi.org/10.5406/15437809.59.1.07

Zajda, J. (2023). Major Motivational Models in Inclusive Schools. Globalisation and Inclusive Schooling: Engaging Motivational Environments (vol. 36, pp. 71-96). Springer. https://doi.org/10.1007/978-3-031-24400-1_5