بازنگری رابطة ابعاد انگیزش خودمختاری در آموزش با فرسودگی و اشتیاق شغلی معلمان

نویسندگان

1 کارشناسی ارشد تحقیقات آموزشی دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، ،

2 کارشناسی ارشد روان شناسی تربیتی دانشگاه آزاد واحد تبریز،

چکیده

هدف از این پژوهش بررسی رابطة ابعاد انگیزش خودمختاری در آموزش با فرسودگی و اشتیاق شغلی معلمان است و به روش توصیفی- پیمایشی صورت گرفته است. جامعة آماری مربوط به این پژوهش، شامل کلیة معلمان دورة ابتدایی شهرستان خوی در سال تحصیلی 94- 93 به تعداد 1500 نفر بود. نمونة آماری پژوهش نیز طبق جدول کرجسی و مورگان (1970) شامل 306 (122 مرد و 184 زن) تعیین شد که به شیوة نمونه گیری تصادفی طبقه ای با در نظر گرفتن جنسیت معلمان انتخاب شدند. برای گردآوری داده ها از پرسش نامة انگیزش خودمختاری در آموزش روت، آسور، کانات و کاپلان (2007)، فرسودگی شغلی ماسلاچ (1993) و پرسش نامة اشتیاق شغلی اسکافلی و همکاران (2002) استفاده شد. برای تجزیه وتحلیل داده ها از آزمون ضریب همبستگی پیرسون و آزمون رگرسیون استفاده شد. نتایج نشان داد بین مؤلفه های انگیزش خودمختاری در آموزش با فرسودگی و اشتیاق شغلی معلمان رابطه وجود دارد. همچنین 15 درصد از واریانس فرسودگی شغلی معلمان و 30 درصد از واریانس اشتیاق شغلی معلمان به وسیلة مؤلفه های انگیزش خودمختاری در آموزش آنان تعیین شد. به عبارتی سطوح بالای انگیزش شغلی خودمختار در آموزش به پیامدهای مثبتی مانند افزایش اشتیاق شغلی و کاهش فرسودگی شغلی می انجامد. 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

The relationship between dimensions of self-determination motivation in education with teachers’ job enthusiasm and burnout

نویسندگان [English]

  • Ehsān Azimpour 1
  • Akbar Alilou 2
1 MA in Educational Research at Āzerbāijān Shahid Madani University, (corresponding author)
2 MA in Educational Psychology at Islamic Azad University of Tabriz
چکیده [English]

The purpose of this descriptive survey study was to determine the relationship between dimensions of self-determination motivation in education with teachers’ job burnout and enthusiasm. The research population included all primary school teachers of Khoy (west Azarbāyjān Province) in the academic year 2014-2015 (i.e., 1500 teachers). The research sample consisted of 306 (122 males and 184 females), determined in accordance with the Krejcie and Morgan (1970)’ table, through random sampling method, while taking into account the gender of the teachers. To collect the data, self-determination motivation in education questionnaire of Ruth, Assor, Kanat and Kaplan (2007), the Maslach (1993)’s Burnout questionnaire and the job engagement questionnaire of Askafyly, Marfytnz, Pinto, Salanva and Baker (2002) were used. Data was analyzed using Pearson correlation coefficient test and multiple regressions. The results showed that there is a relation between components of self-determination motivation in education with enthusiasm and job burnout of teachers. Also, 15 % of the burnout variance of teachers’ and30 % of teachers’ enthusiasm was determined by self-determination motivation factors. In other words, high levels of self-determined motivation in education lead to positive consequences such as increased job engagement and decreased job burnout.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Self-determination Motivation
  • Teaching
  • Job Engagement
  • burnout

اکبری، رامین؛ غفارثمر، رضا؛ کیانی، غلامرضا و اقتصادی، احمدرضا. (1390). اعتبار عاملی و ویژگیهای روانسنجی پرسشنامه فرسودگی شغلی ماسلاچ (نسخه فارسی). فصلنامه دانش و تندرستی، 6(3)، 8-1.

گیدنز، آنتونی. (1384). جامعهشناسی، (ترجمة منوچهر صبوری). تهران: انتشارت نی. (اثر اصلی در سال 1993 چاپ شده است).

نعامی، عبدالزهرا و پیریایی، صالحه. (1390). رابطة ابعاد انگیزش شغلی خودتعیینکنندگی با اشتیاق شغلی در کارکنان شرکت ذوبآهن اصفهان. فصلنامه مشاوره شغلی و سازمانی، 3(9)، 41-23.

لاورنس اس، میرز؛ گامست، گلن و گارینو، ا. جی. (1391). پژوهش چندمتغیری کاربردی (طرح تفسیر)، (ترجمه حسن پاشا شریفی و همکاران). تهران: انتشارات رشد. (اثر اصلی در سال 2006 چاپ شده است).

ویسی، امید. (1391). بررسی رابطه انگیزش شغلی با سبکهای مدیریت کلاس و سبکهای تدریس معلمان راهنمایی و دبیرستان شهرستان پاوه و جوانرود در سال تحصیلی 91-90 (پایاننامة منتشرنشدة کارشناسی ارشد). دانشگاه شهید مدنی آذربایجان تبریز.

Aiken, L. Poghosyan & D. Sloane (2009). Factor Structure of the Maslach Burnout Inventory: An Analysis of Data From Large Scale Cross-Sectional Surveys of Nurses from Eight Countries. International Journal of Nursing Studies, 46, 894–902.

Bakker, A. B, & Leiter, M. P. (2009). Work engagement: The essential theory and research. Psychology Press, New Yourk, NY.

Bakker, A.B,& Demerouti, E. (2008). Towards a model of work engagement. Career Development International, 13(3), 23-209.

Bjekića, D., Vučetićb, M., & Zlatićc, L. (2014). Teacher work motivation context of in-service education changes. Procedia - Social and Behavioral Sciences, 116, 557 – 562.

Bakker, A., Demorouti, E., & Euwema, M. C. (2005). Job resources buffer the impact of job demend on burnout.Journal of occupational health psychology, 10, 170-180.

Carmeli, A., Freund, A. (2002). The relationship between work and workplace attitude and perceived external prestige. Corporate reputation review, 5(1), 51-68.

Deci, E.L., Ryan, R. (2000). The “What” and “Why” of Goal Pursuits: Human Needs and the Self-Determination of Behavior. Psychological Inquiry, 11(2), 227– 268.

Deci, E. L., & Ryan, R. M. (1991). A motivational approach to self: Integration in personality. In R. Dienstbier (Ed.), Nebraska symposium on motivation Perspectives on motivation. Lincoln: University of Nebraska Press.

Eden, D. (1975). Intrinsic and extrinsic rewards and motives: replication and extension with Kibbutz workers. Journal of Applied Social Psychology, 5, 348-361.

Ferent, C., Gagne, M., & Austin, S. (2010). When does quality of relationships with coworkers predict burnout over time? The moderating role of work motivation. Journal of organizational behavior, 31(8), 1163-1175.

Ferent, C., Guay, F., Senécal, C., Austin, S. (2012). Predicting intraindividual changes in teacher burnout: The role of perceived school environment and motivational factors. Teaching and Teacher Education, 28, 514-525.

Fernet, C., Senécal, C., Guay, F., Marsh, H., & Dowson, M. (2008). The Work Tasks Motivation Scale for Teachers (WTMST). Journal of Career Assessment, 16, 256-279.

Gagné, M., Deci, E. L. (2005). Self-determination theory and work motivation. Journal of organizational Behavior, 26, 331-362.

Grant, A. M., & Berg, J. M. (2010). Prosocial motivation at work: how making a difference makes adifference. Fotrthcoming in K. Cameron and G. Spretzer (Eds.), Handbook of Positive Scholarship. Oxford University Press.

Hakanen, J, Bakker, A. B. & Demerouti, E. (2005). How dentists cope with their job demands and stay engaged: the moderating role of job resource. European Journal of Oral Science, 113, 479-487.

Hetland,J. Demerouti, E. Bakker, A.B,. Breevaart, K. (2012).The measurement of state work engagement. European Journal of Psychological Assessment, 28(4), 12-305.

Hakanen, J. J., Bakker, A. B., & Schaufeli,W. B. (2006). Burnout and work engagement among teachers. Journal of School Psychology, 43, 495-513.

Krejcie, R. V., Morgan, D. W. (1970). Determining sample size for research activities. Educational and Psychological Measurement, 30, 607-610.

Karger, H. P. (1981). Burnout as Alienation. Social Service Review, 55 (2), 270-283.

Maslach. C., W. Schaufeli. M. Leiter .(2001). Jub Burnout. Annual Rev of Psychology, 52, 397-422.

Maslach, C., & Jackson, S. E. (1993). Manual of the Maslach Burnout Inventory (2 Ed.). Consulting Psychologists Press Ind, Palo, CA, 120-277.

Philippe, F. L., & Vallerand, R. J. (2008). Actual environments do affect motivation and psychological adjustment: A test of self –determination theory in a natural setting. Motivation and Emotion, 32, 81–89.

Parker, S. L., Jimmieson, N. L., & Amiot, C. E. (2010). Self determination as a moderator of demands and control: Implications for employee strain and engagement. Journal of Vocational Behavior, 76, 52-67.

Rich, B. L. (2006). Job engagement: construct validation and relationships with job satisfaction, job involvement, and intrinsic motivation (Unpublished doctoral dissertation). University of Florida.

Roth,G., Assor,A., Kanat-Maymon,Y., & Kaplan, H. (2007). Autonomous Motivation for Teaching: How Self-Determined Teaching May Lead to Self-Determined Learning. Journal of Educational Psychology, 99(4), 761–774.

Schaufeli,W. B., Maslach, C., & Marek, T. (1994). Professional Burnout: Recent Development in Theory and Research, Washington. D. C: Tailor and Ferancis, 207-211.

Schaufeli, W. B., Marfitnez, J, M., Pinto, A. M., Salanova, M & Bakker, A. B. (2002). Burnout and engagement in university student. Journal of cross- culture psychology, 23, 464- 481.

Schaufeli, W. B., & Salanova, M. (2007). Efficacy or inefficacy, that’s the question: burnout and work engagement, and their relationships with efficacy beliefs. Anxiety, Stress, & Coping. An International Journal, 20, 177-196.

Schaufeli, W. B., Marfitnez, J, M., Pinto, A. M., Salanova, M & Bakker, A. B. (2002). Burnout and engagement in university student. Journal of cross- culture psychology, 23, 464- 481.

Schaufeli, W.B. (2012). Work engagement. What do we know and where do we go? Romanian Journal of Applied Psychology, 14(1), 3-10.

Salanova, M., Agut, D., Peiro, J. M. (2005). Linking organizational resources and work engagement to employee performance and customer loyality: the mediation of service climate. Journal of applied psychology, 90, 1217- 1225.

Springer, G. J. (2010). Job Motivation, satisfaction and performance among bank employees: A correlational study (Unpublished dissertation of Philosophy). Northcentral University.